Historici.nl





#opstand
#cultuur en kunst
#politiek en bestuur
#maatschappij
#wetenschap en techniek
#oorlog en krijgsmacht
#economie en financiën
#kerk en religie
#overzeese gebieden
#erfgoed
#scheepvaart
#onderwijs
#archieven
#kolonialisme
#Tweede Wereldoorlog
#recht
#gender
#inclusiviteit
#slavernij
#natuur en milieu
Gepubliceerd op 21-12-2015
Door Christi Klinkert
Christi Klinkert

Star Wars koestert zijn verleden

Toen ik klein was keek ik Star Wars, omdat mijn oudere broer het keek. Dankzij de videotheek hebben de toenmalige delen 1, 2 en 3 zich stevig in mijn geheugen vastgezet. Dat komt momenteel goed van pas, want mijn zoons van 7 en 8 jaar oud zijn fans van Star Wars en ik moet dagelijks lastige vragen beantwoorden over Yoda en TIE fighters.

Het kan u niet ontgaan zijn dat er deze week een nieuw deel in de serie is uitgekomen: The Force Awakens. Na drie prequels in de jaren 90 en 2000 op de originele drie films uit de jaren 70-80, zitten we nu met het nieuwe deel op een totaal van zeven films. Wij moesten de nieuwste episode zien, en liefst snel. Dus zat ik afgelopen zaterdag in Tuschinki 1, omringd door volwassenen met stormtroopermaskers op en kinderen met Star Wars-joggingbroeken aan.

Ik bekeek de film met toenemende belangstelling. Star Wars lijkt futuristisch, maar de hoeveelheid episodes heeft nu zo’n omvang bereikt dat er duidelijk sprake is van een Star Wars-verleden. En dat verleden wordt zichtbaar gekoesterd en gerespecteerd in de laatste film – en dat wordt dan weer hoorbaar gewaardeerd door de kijkers.

In wat volgt ga ik ervan uit dat u over enige Star Wars-basiskennis beschikt (zo niet, dan kunt u die hier snel opdoen). 

Exhibit 1: het masker

De oerschurk van de Star Wars-sage is Darth Vader. Die met dat zwarte masker en die astmatische ademhaling. Hij is in het oorspronkelijke deel 3 (deel 6 in de volledige serie) overleden. In de nieuwe film is zijn gehavende masker kort te zien. Het wordt zorgvuldig bewaard door Kylo Ren, aanhanger van The Dark Side. De oudedingenliefhebber in mij kon een kreet niet onderdrukken toen het masker getoond werd. Ik was de enige niet: er klonk luid gejuich op uit de stoelen om ons heen.

Exhibit 2: het lichtzwaard

De heldin van The Force Awakens is Rey. Zij belandt op zeker moment in een kelder waar een kist staat. Ze maakt hem open en ziet een lichtzwaard liggen. Wij, de kenners in de zaal, weten meteen dat dit het zwaard van Luke Skywalker is (dus we juichen weer), maar de jonge Rey herkent het niet en klapt de kist weer dicht. Als haar wordt uitgelegd van wie dit wapen geweest is, ziet ze het belang ervan in. Nog wat later begrijpt ze dat ze ermee moet leren omgaan.

Exhibit 3: het historisch ruimteschip

Maar het mooiste ‘objectmoment’ zit aan het begin van de nieuwe film. Heldin Rey moet zich uit de voeten maken en rent met held Finn af op een modern ruimteschip. Dat wordt echter opgeblazen, waardoor ze zich genoodzaakt zien zich te wenden tot ‘een stuk oud roest’ dat ernaast geparkeerd staat, gehuld in doeken. Met enige moeite krijgen ze het aan de praat en stijgen op. De doeken vallen van het ouwe brik af en wat blijkt: het is de Millennium Falcon (luid gejuich). Het ouwe trouwe ruimteschip van Han Solo, held van het eerste uur, doet het nog! Rey en Finn vinden het maar een lastig ding. Dat verandert als Han Solo zelf binnenkomt (nog luider gejuich): hij weet hoe de Millennium Falcon bestuurd moet worden. Zo groeit het respect en het begrip van de jongere helden voor deze Star Wars-oldtimer. Rey vraagt Han of het dan allemaal waar is, wat er verteld wordt over Luke Skywalker enzo. Hij antwoordt: ‘It’s true. All of it. The dark side, the Jedi, they’re real.’

Je suis Han

Op dat moment dacht ik: je suis Han! Wij museummensen leggen immers aan steeds weer nieuwe generaties enthousiast het belang en de werking uit van schijnbaar onbruikbare, onbegrijpelijke, oude spullen, en brengen die zo steeds weer tot leven. Wij (kunst)historici bestuderen verhalen en geven ze door, in de hoop dat kennis van het verleden – zowel de lichte als de ‘dark side’ ervan – leidt tot meer begrip van het heden.

Deze kerstvakantie leid ik een groep kinderen rond in het museum waar ik werk. Ik wil ze ten minste één keer horen juichen.

Historici.nl
Het KNHG is de grootste organisatie van professionele historici in Nederland. Het biedt een platform aan de ruim 1100 leden en aan de historische gemeenschap als geheel. Word lid van het KNHG.
Historici.nl
Terug naar de bron: de geschiedenis ontrafeld met nieuwe technologie. Dat is de missie van het Huygens ING, een onderzoeksinstituut op het gebied van geschiedenis en cultuur.