Historici.nl





#opstand
#cultuur en kunst
#politiek en bestuur
#maatschappij
#wetenschap en techniek
#oorlog en krijgsmacht
#economie en financiën
#kerk en religie
#overzeese gebieden
#erfgoed
#scheepvaart
#onderwijs
#archieven
#kolonialisme
#Tweede Wereldoorlog
#recht
#gender
#inclusiviteit
#slavernij
#natuur en milieu
Gepubliceerd op 06-10-2015

Verslag: Een wereldcongres, en een Nobelprijs voor Geschiedenis?

Eens in de vijf jaar is er een wereldcongres voor historici: in 2010 in Amsterdam, en van 23-29 augustus 2015 in Jinan, in China. Een wereldcongres voor historici is een goed idee. Steeds meer geschiedenis kijkt over de grenzen. In Amsterdam in 2010 waren veel meer historici uit de derde wereld dan voorheen, en dat was in Jinan weer het geval. Dat draagt natuurlijk aanzienlijk bij aan het globale debat dat geschiedschrijving geworden is.

De wereldcongressen worden sinds 1898 georganiseerd door het International Committee of Historical Sciences . In Nederland is het iets bekender onder zijn Franse acroniem CISH, maar voornamelijk onbekend. De leden van het ICHS zijn 50 nationale organisaties van historici (in Nederland het KNHG of speciale nationale comitees (bijvoorbeeld in België). Daarnaast zijn er 40 internationale organisaties en comite’s, voor specialisme als maritieme geschiedenis of de Franse Revolutie. Deze 90 organisaties dragen de thema’s aan voor het congres. Het bestuur selecteert en combineert de thema’s, en wijst ook een klein aantal thema’s als hoofdthema aan.

Werkt dat? Er was niets mis met de vier gekozen hoofdthema’s: Chinese geschiedenis in globaal perspectief, emoties, revoluties en de digital turn in de geschiedenis. De invulling van het begrip hoofdthema is dat op de maandag en dinsdag van de congresweek steeds twee van de hoofdthema’s aan de orde komen, en niets anders. Dinsdag was het dus revoluties of digital turn. Dat werkt alleen maar als voor die hoofdthema’s dan ook hele goede sprekers en onderwerpen gevonden zijn, en dat lukt in de praktijk lang niet altijd. Dinsdagochtend was een sessie over uitdagingen en mogelijkheden van de digitale geschiedenis, dinsdagmiddag werden toepassingen besproken. Wie al wat thuis was in het onderwerp vond de ochtend te algemeen, voor wie er nog niet in thuis is, was de middag waarschijnlijk te specifiek. Door de lange voorbereidingstijd en de getrapte organisatie is het ICHS congres meer een bijeenkomst van arrivé’s dan van jonge talenten.

Billboard bij de ingang van het congrescentrum

Woensdag, donderdag en vrijdag zijn er dan veel sessies tegelijkertijd. Het ICHS congres is duidelijk een congres van het markttype. Veel aanbod, de deelnemer vindt altijd wel iets naar eigen gading. Vaak moet je kiezen tussen aantrekkelijke opties. Maar hier heeft de marktmeester besloten dat op maandag en dinsdag steeds twee kramen open zijn. Bovendien heeft het ICHS door de getrapte totstandkoming maar weinig greep op het aanbod. Soms pakt dat niet goed uit. De International Commission for the History of Representative and Parliamentary Institutions organiseerde in Jinan drie sessies met louter deelnemers uit Italië en Spanje. Andere internationale organisaties bloeien op dergelijke congressen. De International Commission for Historical Demography en de International Federation for Research in Women’s History hadden eigen miniconferenties gemaakt, met respectievelijk 13 en 20 sessies, en bij de vrouwen eigen thema’s en subthema’s, openings- en sluitingssessies, receptie en keynote speech.

In Jinan hadden de Chinese organisatoren flink uitgepakt. Bij de opening sprak vice-premier Liu Yandong. Dagelijks verschenen verslagen in de engelstalige regeringskrant China Daily, die net als de speeches bij opening en sluiting het houden van het congres in China interpreteerden als een erkenning van de Chinese geschiedwetenschap. Op billboards, bussen en taxi’s werd het congres gevierd.

Voor het eerst werd de CISH-Jaeger-LeCoultre History Prize prijs uitgereikt, bedoeld als de Nobelprijs voor geschiedenis. De prijs is geen geldbedrag, maar bestaat uit een horloge, wat doet vrezen voor de toekomst ervan. CISH-Jaeger-LeCoultre bekt ook al minder dan Nobel, Heineken of Field. De winnaar was Serge Gruzinski, een globale historicus die in de Franstalige wereld veel zichtbaarder is dan in de Engelstalige. Dat past wel bij het ICHS/CISH, waar de Fransen angstvallig vasthouden aan tweetaligheid, maar is een minder gelukkig begin van een nieuwe Nobelprijs.

Lex Heerma van Voss (Huygens ING)

Historici.nl
Het KNHG is de grootste organisatie van professionele historici in Nederland. Het biedt een platform aan de ruim 1100 leden en aan de historische gemeenschap als geheel. Word lid van het KNHG.
Historici.nl
Terug naar de bron: de geschiedenis ontrafeld met nieuwe technologie. Dat is de missie van het Huygens ING, een onderzoeksinstituut op het gebied van geschiedenis en cultuur.